Konut ve Çevresinde Fiziksel Erişilebilirliğin Değerlendirilmesi: Isparta Akkent Toki Toplu Konutları Örneği

Abstract

Konut ve çevresi, kişilerin yaşam kalitesini etkileyen ve insan yaşamının sürdürülebilmesi için fiziksel, psikolojik ve sosyo-kültürel ihtiyaçların karşılandığı mekânlardır. Toplu konut alanları ise, çok sayıda konut bloğunun bir araya gelerek oluşturduğu, farklı özellikteki pek çok kişinin yaşam çevresini oluşturan konut modelidir. Bu çalışmada, toplu konut çevresinde yaşam kalitesini etkileyen önemli bir unsur olarak erişilebilirlik kavramına odaklanılmaktadır. Çalışmanın amacı, konut ve çevresinde fiziksel erişilebilirlik düzeyini belirlemek amacıyla değerlendirme ölçütleri oluşturmak ve sorunların tespit edilmesi için bir altlık sağlamaktır. Analizlerde kullanılacak ölçütler literatür araştırmaları, Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği ve Evrensel Tasarım Kılavuzu’ndan yararlanılarak oluşturulmuştur. Kentsel ölçekten mimari ölçeğe kadar geniş kapsamda oluşturulan bu ölçütler, Isparta kenti Akkent mahallesi TOKİ toplu konut alanında, yerinde gözlem ve ölçümler ile değerlendirilmiştir. Tespit edilen sorunların büyük oranda mimari ölçekteki uygulamalardan kaynaklı olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, toplu konut çevresinin planlanmasında mimari ölçekteki düzenlemelerin kapsayıcı tasarım açısından önemine değinilmiş, herkes için tasarlanacak konut çevrelerinin yaşam kalitesinin yükselmesindeki önemine vurgu yapılmıştır.