Tarihi minarelerin sismik davranışının incelenmesi: Şeyh Sadreddin Konevi Camii minaresi örneği

Abstract

Minarets, an integral part of mosques, have a thin and delicate structural form. Due to their structural form, they are very sensitive to dynamic loads, especially earthquakes. A detailed examination of the structural behaviors they exhibit under earthquake effects is of great importance for the protection of such historical and cultural heritage structures. In this study, the dynamic behavior of the historical Şeyh Sadreddin Konevi Mosque minaret in Konya under earthquake effects was evaluated. The 3D model of the structure was created using the SAP2000 V23.1 program. Modal analysis and nonlinear time history analysis were performed on the model. The analyzes were carried out in accordance with the 2018 Turkey Building Earthquake Code, and acceleration records of the 2023 Kahramanmaraş earthquakes (Pazarcık Earthquake and Elbistan Earthquake) were used. In line with the obtained results, the displacements and stresses occurring in the minaret were determined, and the regions with the highest these values were identified.Camilerin ayrılmaz bir parçası olan minareler, ince ve narin bir yapısal forma sahiptir. Yapısal formları gereği özellikle deprem gibi dinamik yüklere karşı oldukça hassastırlar. Deprem etkileri altında gösterdikleri yapısal davranışların detaylı bir şekilde incelenmesi, bu tür tarihi ve kültürel miras yapılarının korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Konya'da bulunan tarihi Şeyh Sadreddin Konevi Camii minaresinin deprem etkileri altındaki dinamik davranışı değerlendirilmiştir. Yapının 3D modeli SAP2000 V23.1 programı kullanılarak oluşturulmuştur. Model üzerinde modal analiz ve doğrusal olmayan zaman tanım alanında analiz yapılmıştır. Analizler 2018 Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği'ne uygun olarak gerçekleştirilmiş ve 2023 Kahramanmaraş depremlerinin (Pazarcık Depremi ve Elbistan Depremi) ivme kayıtlarından yararlanılmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda minarede oluşan yer değiştirmeler ve gerilmeler belirlenmiş ve bu değerlerin en yüksek olduğu bölgeler belirlenmiştir.