A Case Study of the Impact of University Establishment on Urbanization in Turkey's Medium-Sized City of Osmaniye

Abstract

Kent nüfusundaki hızlı artış, kentlerin alan kullanım ihtiyacını artırmakta ve bu durum kentlerin büyümesine neden olmaktadır. Kentler büyüdükçe, tarım arazileri, düzensiz yapılaşmalar ve doğal alanların tahrip edilmesi gibi sorunlar ortaya çıkmaktadır. Kent yöneticileri, bu sorunlara çeşitli politik çözümler ve yeni teknolojilerle karşılık vermektedir. Bilgisayar teknolojisinde yaşanan gelişmeler arazi kullanımındaki hızlı değişimleri analiz etmek, sürdürülebilir ve planlı arazi kullanımını sağlamak açısından oldukça önemlidir. Bu çalışmada, Osmaniye iline Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi’nin kurulmasıyla yaşanan süreçte arazi örtüsü/kullanımındaki değişimi incelenmektedir. Bu durum bölgede, kentleşmeyi hızlandıran en önemli dinamiğin üniversite olduğunu ortaya koymuştur. Çalışma alanı Osmaniye il merkezi olarak ve üniversite bölgesi özelinde (Fakıuşağı Mahallesi) yıllara göre arazi kullanımı değişimi ele alınmıştır. Bu amaçla 1999- 2009- 2019 yıllarına ait uydu görüntülerine piksel tabanlı kontrollü sınıflandırma tekniği uygulanmıştır. Belirlenen her yıla ait uydu görüntüleri yardımıyla Osmaniye ilinde, üniversitenin tetiklediği kent alanları ve değişen arazi örtüsü miktarı alansal ve konumsal olarak ortaya konmuştur. Hem Osmaniye hem de Fakıuşağı Mahallesi’ndeki yerleşim sınıfının oldukça arttığı gözlenmiştir. Osmaniye İl’indeki yerleşim sınıfı 1999 yılından 2019 yılına yaklaşık 2.5 katına çıkarken, Fakıuşağı Mahallesi’ndeki artış 1999 yılından 2019 yılına yaklaşık 10 katına çıkmıştır. Belirlenen 20 yıllık süreçte doğal nüfus artışının dışında üniversitenin kuruluşunun, kente olan göçleri arttırdığı ve yeni imar alanlarının açılmasına sebep olduğu gözlenmiştir. Bu süreç içerisinde yerleşim yerleri genişlerken tarım arazilerinin azaldığı, mera ve ormanlıkların da son yıllarda tahrip edildiği sonucuna ulaşılmıştır.