Karapınar-ereğli-emirgazi (konya) Çevresindeki Yeraltı Suyu Seviye Değişiminin Obruk Oluşumlarına Etkisi

Abstract

Bu çalışmada Konya İlinin doğusunda yer alan Karapınar-EreğliEmirgazi çevresinde yeraltısuyu seviyesindeki değişiminin obruk oluşumlarına olan etkisi amaçlanmıştır. Bölgede Paleozoyik, Mesozoyik ve Senozoyik yaşlı birimler bulunmaktadır. 2021 yılında aylık ortalama sıcaklık 13,5 oC, toplam yağış 149.5 mm.dir.Sıcaklık ve buharlaşma değerlerindeki artış, yağış değerinde azalma ve aşırı çekimler nedeniyle yeraltı su seviyesindeki düşümler artmıştır . Obruk oluşumları ve yeraltı su seviyesi arasında önemli bir ilişki vardır. Geçmişte yeraltı su seviyesinin daha yüksek olması nedeniyle topografik olarak daha yüksek alanlarda meydana gelen obruklar son yıllarda yeraltı su seviyesinin düşmesine bağlı olarak daha düşük alanlarda olup sayıları gün geçtikçe artmaktadır. Karapınar bölgesinde 619 adet Ereğli bölgesinde ise 130 adet obruk ile pek çok yarık ve çatlak tespit edilmiştir. 1965’li yıllardan bu yana devam eden kuraklık ve yeraltı suyu kullanımına bağlı olarak yıllık ortalama 1 m düşüm gerçekleşmiştir. Çalışma döneminde Karapınar bölgesinde 87adet kuyuda seviye ölçümü yapılmıştır. Beslenim ve boşalım dönemleri (Mayıs 2021-Ağustos 2021) arasında kuyulardaki düşüm 3.7 m. ile 28.6 m. arasındadır. Düşümün en fazla olduğu bölge Fevzipaşa mevkii dir. Ereğli bölgesindeki 47 adet kuyudaki düşüm 3.7 m. ile 27.6 m. arasındadır. Emirgazi bölgesinde 26 adet kuyuda ölçülen düşüm değeri ise 0-15 m. arasındadır. DSİ’ne ait rasat kuyularındaki düşüm miktarları ise Karapınar bölgesinde 3,7-28,6 m. Ereğli bölgesinde 0,32- 17.12 m. arasındadır. Bölgede çok su isteyen mısır ayçiçeği.vb. ekilmesi, kuyulardan yapılan aşırı çekim yeraltısuyu seviyesinin düşmesine neden olmakta ve obruk oluşumunu hızlandırmaktadır. Akiferlerden olan çekim beslenimden oldukça fazladır. Her geçen gün artan kaçak kuyular, uygun olmayan bitki deseni, aşırı çekim yeraltısu seviyesinin düşmesine neden olmakta ve obruk, yarık ve çatlakların oluşumunu hızlandırmaktadır.

Mesozoic and Cenozoic aged units in the region. In 2021, the monthly average temperature is 13.5°C and the total precipitation is 149.5 mm. The decreases in groundwater levels increased due to the increase in temperature and evaporation values, decrease in precipitation values and excessive drafts. There is an important relationship between sinkhole formations and groundwater level. The sinkholes, which occurred in higher areas topographically due to the higher groundwater level in the past, are in lower areas due to the decrease in the groundwater level in recent years, and their number is increasing day by day. In Karapınar and Ereğli regions, 619 and 130 sinkholes were detected, respectively and regions contain many fissures and cracks. Due to the ongoing drought and groundwater use since 1965, an annual average decrease of 1 m has occurred. During the study period, level measurements were made in 87 wells in the Karapınar region.Between the recharge and discharge periods (May 2021-August 2021) the drop in the wells is 3.7 m. with 28.6 m. are among. The region with the highest drop is Fevzipaşa location. The drop in 47 wells in Ereğli region is 3.7 m. with 27.6 m. are among. The drop value measured in 26 wells in Emirgazi region is 0-15 m. are among. The drop rates in the observation wells of DSI are 3.7-28.6 m in the Karapınar region. 0.32-17.12 m. in Eregli region. are among. Corn, sunflower, etc. that require a lot of water in the region. The over-drawing from the wells causes the groundwater level to decrease and accelerates the formation of sinkholes. The withdrawal from the aquifers is much higher than the recharge. Increasing number of illegal wells, unsuitable vegetation pattern, excessive draft cause the.