A Descriptive and Comparative Analysis of the Two Turkish Translations of Pride and Prejudice by Jane Austen

Abstract

Translation norms have an important place in descriptive translation theory and these norms concern not only the translated texts but also the society and culture to which the texts belong. Norms are related to the behaviour and choices of translators in the translation process and therefore determine translation decisions. The decisions taken in translation process as lexical choices and preferred translation strategies determine which of the translators will be closer to the source or target languages and cultures. Thus, it becomes clear which of the poles of adequacy or acceptability is closer to translated text. The concepts of 'adequacy and acceptability' have recently been associated with the concepts of 'overt translation' and 'covert translation'. In overt translation, the translator's choices are in accordance with the values of the source text and its culture and therefore the translation text is conveyed without changing the foreign-the cultural elements- given in the source text. In this context it can be claimed that the reader can obtain Information about the source text culture. On the other hand, in covert translation, the cultural elements given in the source text are domesticated and presented to the reader with expressions familiar to the reader. In this context, the translator's choices prioritize the reader and the values of target culture. This study aims to provide a descriptive analysis of the two translation versions of Jane Austen's Pride and Prejudice, in the light of Gideon Toury's descriptive approach to the translation studies. Through making a comparative analysis between the source text and the two translation versions (target texts) via selecting sentences randomly from the source text and comparing them with the target texts in terms of lexical choice, revealing a comparative and objective analysis in terms of their equivalences is the main focus of this study without searching for translation errors in comparison to the source text. In order to present a descriptive analysis, Gideon Toury's norms will be used as a guide and on a macro level, Toury's equivalence theory; “adequacy or acceptability” and the terms overt and covert translation will be used for the comparison of the target texts in terms of word levelBetimleyici çeviri kuramında çeviri normlarının önemli bir yeri vardır ve bu normlar sadece çevrilen metinleri değil aynı zamanda metinlerin ait olduğu toplumu ve kültürü de ilgilendirir. Normlar, çevirmenlerin çeviri sürecindeki yaklaşımları ve seçimleriyle ilgilidir. Çeviri sürecinde alınan kararlar, çevirmenlerden hangisinin kaynak ya da hedef dil ve kültürlere daha yakın olacağını belirler. Böylece yeterlilik veya kabul edilebilirlik kutuplarından hangisinin tercüme metne daha yakın olduğu ortaya çıkmaktadır. 'Yeterlilik ve kabul edilebilirlik' kavramları son zamanlarda 'açık çeviri' ve 'kapalı/örtük çeviri' kavramlarıyla ilişkili anılmaktadır. Açık çeviride çevirmen seçimleri kaynak kültüre ait değerlerin korunması ve dolayısıyla çeviri metnin kaynak metinde verilenleri-okura yabancı olan unsurları- değiştirmeden aktarması yönündedir. Bu bağlamda, açık çeviri aracılığıyla okur kaynak kültür hakkında bilgi edinebileceği söylenebilir. Kapalı/örtük çeviride ise kaynak metinde yer alan kültürel unsurlar yerlileştirilerek okurun aşina olduğu ifadelerle aktarılır. Bu bağlamda çeviride çevirmen seçimleri okur ve kültürünün ön planda tutulması yönündedir. Bu çalışma, Jane Austen'in Gurur ve Önyargı adlı eserinin iki çeviri versiyonunun betimsel bir analizini, esas olarak Gideon Toury'nin çeviri çalışmalarına betimsel yaklaşımından yararlanmayı amaçlamaktadır. Kaynak metinden rastgele cümleler seçilerek ve hedef metinlerle karşılaştırılarak kaynak metin ile iki çeviri versiyonu (hedef metin) arasında sözcük seçimi düzeyinde karşılaştırmalı bir analiz yapılarak, eşdeğerlikleri açısından karşılaştırmalı ve objektif bir analizin ortaya konulması ana odak noktasıdır. Bu çalışmanın, kaynak metne kıyasla çeviri hatalarını aramadan betimsel bir analiz sunmak için Gideon Toury'nin normları bir rehber olarak kullanılacak ve makro düzeyde Toury'nin eşdeğerlik teorisi; hedef metinlerin sözcük düzeyinde karşılaştırılmasında “yeterlilik veya kabul edilebilirlik” ve açık ve örtük çeviri kavramları kullanılacaktır.