Tatköy-küçükmuhsine-sulutaş (konya, Türkiye) Çevresindeki Sille Formasyonunun Sedimanter Özellikleri

Abstract

Bu çalışmanın amacı, kırmızı, kahve renkli konglomera, kumtaşı ve çamurtaşından yapılı Geç Miyosen-Erken Pliyosen yaşlı Sille formasyonu litolojilerinin sedimanter özelliklerini belirlemektir. Sille formasyonundan matriks destekli konglomeralar (Litofasiyes 1), tane destekli konglomeralar (Litofasiyes 2), tabakalı konglomeralar (Litofasiyes 3), masif kumtaşları (Litofasiyes 4) ve çamurtaşları (Litofasiyes 5) olmak üzere 5 adet litofasiyes tanımlanmıştır. Matriks destekli konglomeraların matriksini çoğunlukla çamur, az olarak da kum oluşturmaktadır. Bu litofasiyes, kaba ters derecelenmeli, kötü boylanmalı, ince-iri taneli, maksimum tane çapı 70 cm olup, polijenik özellikte ve karbonat çimentoludur. Tane destekli konglomeralar, ince-iri taneli, maksimum tane çapı 30 cm olup, kötü boylanmalı ve tane destekli yapı kumlu-çamurlu matriks tarafından kuşatılır. Bu litofasiyes ters derecelenme ve imbrikeyapı sunmaktadır. Tabakalı konglomeralar, polijenik, ince-iri taneli olup maksimum tane çapı 20 cm’dir ve çoğunlukla matriks, yer yer de tane desteklidir. Masif kumtaşları, orta-çok kalın tabakalanmalı, kil matriksli, orta-iri taneli, bazı seviyelerde iyi ve bazı seviyelerde kötü boylanmalıdır. Bu litofasiyes, orta sıkı çimentolu, çoğunlukla kalsit, az olarak da demiroksit çimentolu olup, ender olarak normal derecelenmeli seviye de sunmaktadır. Bu kumtaşları, litik kumtaşı özelliğindedir. Çamurtaşı litofasiyesi, kırmızı, sarı renkli olup yer yer kırmızı, sarı renk ardalanmaları gösterir. Bazı seviyelerde çakıllı-kumlu özellikteki bu çamurtaşları ince-çok kalın tabakalanmalıdır. Sille formasyonu paleoakıntı ölçümleri, bimodal ve polimodal bir şekil sergiler. Bu da farklı yönlerden havzaya kırıntı taşındığını ifade etmektedir.

The aim of this study is to determine the sedimentary features of the Late Miocene-Early Pliocene Sille Formation lithologies made of red, brown colored conglomerate, sandstone and mudstone. Five lithofacies were identified from the Sille Formation: matrix-supported conglomerates (Lithofacies 1), grain-supported conglomerates (Lithofacies 2), bedded conglomerates (Lithofacies 3), massive sandstones (Lithofacies 4) and mudstones (Lithofacies 5). The matrix of matrix supported conglomerates is mostly mud and lesser sand. This lithofacies is coarse reverse graded, poorly sorted, fine-coarse grained, has a maximum grain diameter of 70 cm, is polygenic and carbonate cemented. Grain supported conglomerates are fine-coarse grained, with a maximum grain diameter of 30 cm, poorly sorted and grain supported structure is surrounded by sandy-muddy matrix. This lithofacies presents inverse gradation and imbrication structure. The stratified conglomerates are polygenic, fine-coarse-grained, with a maximum grain diameter of 20 cm, mostly matrix, and grain-supported in places. Massive sandstones are medium to very thick bedded, clay matrix, medium to coarse grained, well sorted at some levels and poorly sorted at others. This lithofacies is moderately densely cemented, mostly calcite and less iron oxide cemented, and rarely presents a normal graded level. These sandstones are lithic sandstones. The mudstone lithofacies are red-yellow in color and Show intercalations of red and yellow in places. These pebbly-sandy mudstones at some levels are thin-to-very thick bedded. Sille Formation paleocurrent measurements exhibit a bimodal and polymodal shape. This indicates that debris is carried to the basin from different directions.