Türkiye'de Gayrimenkul Geliştirme Süreçlerini Doğru Açıklayabilen Analitik Yaklaşıma Doğru

Abstract

Bu çalışmada gayrimenkul geliştirme sürecini anlamaya yönelik literatürde üretilen analitik modeller özetlenmekte ve bu modellerin Türkiye’de tecrübe edilen gayrimenkul geliştirme süreçlerini açıklamadaki başarısı sorgulanmaktadır. Modeller, dört gruba ayrılarak incelenmiştir: Sıralı-Olay Yaklaşımı, Aktör-Odaklı Yaklaşım, Yapı-Odaklı Yaklaşım ve Kurumcu Yaklaşım. Her bir yaklaşım, gayrimenkul geliştirme sürecini açıklarken başka bir düzeye odaklanmakta, bu yüzden sürece dair farklı bir anlayış üretmektedir. Bir başlangıç çalışması niteliğinde olan bu araştırma, mevcut modelleri irdelemeyi ve modellerin Türkiye açısından çalışan ve çalışmayan kısımlarını ortaya çıkarmayı hedeflemektedir. Araştırma, modellerin Türkiye’deki gayrimenkul geliştirme süreçlerini açıklamadaki başarısının sınırlı olduğunu göstermiştir. Modellerin sunduğu perspektifler, Türkiye gayrimenkul piyasasında yürütülen gayrimenkul geliştirme projelerinin hayata geçiriliş şeklini, yürütülüş tarzını ve süreç dinamiklerini açıklama noktasında yetersiz kalmaktadır. Bu yüzden Türkiye gayrimenkul sektörünün yasal/kurumsal/endüstriyel yapısına ve işleyiş gerçekliğine uyan, evrensel ve mahalli düzeyde süreci her boyutuyla ele alan özgün modellerin üretilmesine ihtiyaç vardır.