Eren, YaşarCoşkuner, BerkantDemircioğlu, Ramazan2024-07-082024-07-082019978-605-031-406-9https://hdl.handle.net/20.500.13091/5814Bu çalışmada Vadi Tabanı Genişliği-Vadi Yüksekliği Oranı İndisi (Vf) kullanılarak Altınapa havzasındaki vadi profillerinin tektonik hareketler ve litolojik değişimler ile olan ilişkilerinin ortaya konması ve yörenin göreli tektonik aktivitesinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada 5x5 pixel çözünürlüklü SYM-Sayısal Yükseklik Modeli (DEM) görüntüsü kullanılmıştır. SYM ile ArcGIS 10.00 programı kullanılarak yöredeki drenaj ağları ve ilişkin akaçlama havzaları oluşturulmuştur. Havzanın kuzeydoğu kesiminde 21, güneybatı kesiminde 30 olmak üzere toplam 51 yan kol ve ana kanal boyunca yaklaşık 200 noktada vadi profilleri çıkarılmıştır. Bu profillerden Vadi Tabanı Genişliği-Vadi Yüksekliği Oranı İndisi (Vf) hesaplanmış ve bu değerlerin havza içindeki dağılımı ortaya konmuştur. Ortalama KB-GD gidişli Altınapa Havzası 623,5 km2 lik bir alana sahiptir. Havza yaklaşık 43 km uzunluğunda ve 26 km genişliğindedir ve Konya Fay Zonu tarafından askıya alınmış bir teras özelliğindedir. Egemen olarak BKB-DGD gidişli normal faylarla şekillenen havza, güneydoğuda KKD-GGB gidişli Konya Fay Zonu, kuzeyde yaklaşık K-G gidişli Derbent Fayı ile sınırlıdır. Yörenin önemli diğer faylarını ise yaklaşık D-B gidişli Lorasdağı, Tepekent, Selahattin, Ulumuhsine, Tatköy ve Güneyçalbaşı fayları oluşturmaktadır. Havzayı sınırlayan faylarla oluşmuş yükseltilerde (horstlarda) Paleozoyik-Mesozoyik yaşlı düşük dereceli metamorfik kayaçlar, Mesozoyik yaşlı ofiyolit ve ofiyolitik melanj yüzeylemektedir. Yükseltilerden itibaren havza içlerine doğru Miyosen-Pliyosen karasal-gölsel çökeller ile volkanik ve volkano-klastik kayaçlar yaygınlık sunar. Ana kanalın bulunduğu kesimde ise yer yer genişliği 1 km ye varan Kuvaterner yaşlı alüvyonlar yüzlek vermektedir. Altınapa Havzasının ana kanalı 53.400 km profil, 38,350 km yatay uzunluğa sahiptir ve harita görünümünde Z şekillidir. Ana kanal kuzeybatıda ve güneydoğuda yaklaşık doğu-batı gidiş sunarken orta kesimde ise KB-GD gidiş sunmaktadır. Z- şekilli bu geometri havzanın KB ve GD kesimlerde genç fay zonları tarafından kesilmesiyle oluşmuştur. Ana kanalın ortalama Vf değeri 2,4 iken, kuzeybatıda 1.35, orta kesimlerde 4.03, Konya Havzasına açıldığı ve Konya Fay zonu tarafından kesildiği kesimde ise 0,85 olarak saptanmıştır. Havzanın kuzeydoğu kesiminde bulunan yan kanallara ait Vf değerleri 0,3-5.7 arasında değişmektedir ve ortalama değer 1.4’tür. Güneybatı kesimindeki değerler ise 0,3-3,5 arasında değişmekte ve 1.1 ortalama değere vermektedir. Tüm Havza içinde Vf indisi 0,14 ile 15,5 arasında değişim sunmaktadır. Alan içindeki ortalama Vf ise 1.36 olarak belirlenmiştir. Vf değerlerinin havza içindeki değişimini yansıtan yoğunluklar ana olarak dört bölgede anomali vermiştir. Havzanın güney kesimindeki anomali litolojik özelliklerden ziyade yöredeki tektonik hatlarla ilişkilidir. Bu kesimdeki anomali Lorasdağı Fayına paralel uzanım sunmaktadır. Batı kesimindeki anomali ise büyük bir olasılıkla Aladağ horstunun yükselimi ile ilişkilidir. Oldukça fazla litolojik değişimin gözlendiği kuzey kesimde anomalinin litolojik sınırlara bağlı olmadan devam etmesi de bu anomalinin egemen olarak yöredeki doğu-batı gidişli normal faylardan kaynaklandığını göstermektedir. Havzanın doğu kesimindeki anomali de Tatköy fayı ile ilişkilidir. Vf-değerleri sınıflamasına göre Havzanın güneyi ve batı kesimleri orta-yüksek dereceli tektonik aktivite ile karakterize olurken, orta ve doğu kesimleri düşük ve çok düşük tektonik aktivite göstermektedir.In this study, it is aimed to determine the relationship between the valley profiles and the tectonic movements and lithological variations using the ratio of valley floor width to valley height (VF) index in the Altınapa basin and to determine the relative tectonic activity.During the studies, Digital Elevation Model (DEM) image with 5x5 pixel resolution was used. Drainage networks and related drainage basins were created from DEM images by using ArcGIS 10.0 program.Valley profiles were obtained at approximately 200 points along the total 51stream channels, 21 in the northeast and 30 in the southwest parts of the basin.The valley floor width to valley height ratio (Vf) index was calculated from these profiles and the areal distribution of these values in the basin was analysed.Altinapa Basin with an average NW-SE trend has an area of 623.5 square kilometer. The basin is approximately 43 km long and 26 km wide and cut and uplifted by the Konya Fault Zone. The basin, which is predominantly formed by WNW-SSE trending normal faults is bounded by the NNE-SSW trending Konya Fault Zone in the southeast and the N-S trending Derbent Fault in the northeast. East-west trending Lorasdağı, Tepeköy, Selahattin, Ulumuhsine, Tatköy and Güneyçalbaşı faults are the other important faults of the region. Paleozoic-Mesozoic low-grade metamorphic rocks, Mesozoic ophiolite and ophiolitic mélange outcrop in the elevations (horst structures) formed by faults bounding the basin. Miocene-Pliocene continentallacustrine deposits, volcanic and volcano-clastic rocks are widespread from the elevations towards the interior of the basin. Quaternary alluvium up to 1 km in width are exposed in the main stream trunk. The main channel of the Altınapa Basin has a profile length of 53.4 km and a horizontal length of 38.35 km and is Z-shaped in map view.The main channel is trending approximately E-W direction in the northwest and southeast, while NW-SE in the central part. This Z-shaped geometry was formed by cutting the basin with younger fault zones in the northwest and southeast sections.While the average Vf value of the main channel was 2.4, it was found to be 1.35 in the northwest, 4.03 in the middle sections, and 0.85 in the section where it reached the Konya Basin and cut by the Konya Fault Zone. The Vf values of channels in the northeastern part of the basin range between 0.3- 5.7 and the average value is 1.4.The values in the southwest section vary between 0.3-3.5 and give an average value of 1.1. The Vf index in the whole basin ranges between 0.14 and 15.5. The mean value of Vf-indice within the area was determined as 1.36. The densities reflecting the change of Vf values in the basin mainly gave anomalies in four regions. The anomaly in the southern part of the basin is related to the tectonic lines in the region rather than the lithological features.The anomaly in this section extends parallel to the Lorasdağı Fault. The anomaly in the western part is probably related to the uplifting of Aladağ horst.The fact that the anomaly continues without deflection in the northern part where there is a lot of lithological changes shows that this anomaly is predominantly caused by east-west trendingnormal faults in the region.The anomaly in the eastern part of the basin is also associated with the Tatköy fault. According to the Vf-values classification, the southern and western parts of the basin are characterized by medium to high, while the middle and eastern parts show low and very low tectonic activity.trinfo:eu-repo/semantics/openAccessAltınapa HavzasıAltınapa BasinKonyaVf-İndisiVf-IndexLorasdağı FayıLorasdağı Fault,Tatköy FayıTatköy FaultConference Object