Turhan, ErhanArık, Fetullah2024-05-242024-05-242019978-975-8062-32-4https://hdl.handle.net/20.500.13091/5563In this study, we aimed to determine the geological, mineralogical and petrographical characteristics of the agate nodule formations and wall rocks in the northern part of the Almus Dam Lake and the gemological characteristics of the agates. In the study area, metamorphic, magmatic and sedimentary units formed from Paleozoic to the present day are exposed. The Paleozoic aged Tokat Massif, which is represented by low-grade metamorphic rocks such as metabasites, marble, phyllite, serpentinite, mica-schist, amphibolite and a small amount of blueschist, forms the basement of the study area. Mainly consisting of gabbro, serpentinite and dolerite dykes, the Bakımlıdağ complex with ophiolitic character lies with tectonic contact on the Paleozoic units. Middle Late Eocene volcano sedimentary Almus Formation represented by conglomerate, sandstone, mudstone, and shale intercalations with andesitic-basaltic lava, tuff, agglomerate, volcanic breccia, is unconformably over the other units. The youngest units in the region are Quaternary alluvium. The agate nodule formations in the region are concentrated around the fault zones of the volcanic breccia and volcanoclastic sandstones belonging to Almus Formation, in the direction of WNW-ESE and dip towards north. The size of the agate nodules is quite variable and ranges from a few mm to 30 cm. The size of the nodules and the number of minerals found in the control of the small nodules are more homogeneous while large nodules with different colors and patterns of agate bands, coarse crystalline quartz amorphous SiO2 and calcite fill. The nodules are generally filled with red bands and yellowish green lace patterns in a thin agate sheath from the outside and quartz and chalcedony in the remaining spaces. As a result of petrographical, XRD and gemological analysis, agate, calcite and quartz minerals were determined. Chalcedonies are usually purple, transparent and translucent. Reddish orange hematite droplets and yellow hematite inclusions were observed in the tubers.Bu çalışmada Almus Baraj Gölü’nün kuzeyindeki Görümlü-Kuruseki ve Almus İlçe sınırları arasında bulunan yumrulu akik (agat) oluşumlarının ve içinde bulundukları yankayaçların jeolojik, mineralojik ve petrografik özellikleri ile akiklerin gemolojik özelliklerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. İnceleme alanında Paleozoyik’ten günümüze kadar oluşan metamorfik, magmatik ve sedimanter birimler yüzeylemektedir. Bölgede metabazit, mermer, fillit, serpantinit, mikaşist, amfibolit ve az oranda mavişist gibi düşük dereceli metamorfik özellikteki kayaçlarla temsil edilen Paleozoyik yaşlı Tokat Masifi temeli oluşturmaktadır. Başlıca gabro, serpantinit ve dolerit dayklarından oluşan ofiyolitik karakterli Bakımlıdağ kompleksi Paleozoyik yaşlı birimler üzerinde tektonik dokanakla durmaktadır. Orta Geç Eosen yaşlı çakıltaşı, andezitik-bazaltik lav, tüf, aglomera, volkanik breş, çamurtaşı, kumtaşı ve şeyl ardalanmalarından oluşan volkano sedimanter Almus formasyonu diğer birimleri uyumsuzla örtmektedir. Yöredeki en genç birimler ise Kuvaterner yaşlı alüvyonlardır. Yöredeki yumrulu agat (akik) oluşumları Almus formasyonuna ait yamaç molozları, volkanik breş ve volkanoklastik kumtaşlarının içerisinde BKBDGD doğrultulu ve kuzeye doğru eğimli bir fay zonu çevresinde yoğunlaşmıştır. Agat yumrularının boyutları oldukça değişken olup birkaç mm ile 30 cm arasında değişmektedir. Yumruların boyutları içerisine bulunan mineral türü ve sayısını da kontrol etmekte olup küçük yumrular daha homojen iken büyük yumrular farklı renk ve desen sahip agat bantları, iri kristalli kuvars amorf SiO2 ve kalsit dolguludur. Yumrular genellikle dıştan itibaren ince bir agat kılıf içinde yer yer kırmızı bantlar ve sarımsı yeşil dantel desenleri ve geri kalan boşluklar ise kuvars ve kalsedonlarla doldurulmuştur. Agat örneklerinden yapılan petrografik, XRD ve gemolojik analizler sonucunda örneklerin kalsedon, agat, kalsit ve kuvars minerallerinden oluştukları belirlenmiştir. Kalsedonlar genellikle mor renkli, şeffaf ve yarı şeffaftır. Yumruların içerisinde kırmızımsı turuncu hematit damlacıkları ve sarı hematit kapanımları gözlenmiştir.eninfo:eu-repo/semantics/openAccessAgateAgatAlmusGemstoneSüstaşıGemologyGemolojiTokatConference Object