Kınacı, Eyüp HikmetÖztürk, Alican2024-07-302024-07-302022978-605-70627-1-0https://hdl.handle.net/20.500.13091/5958Tarih öncesi çağlardan beri güzellik, zenginlik ve statü simgeleri olarak kullanılan süstaşlarına olan ilginin son yıllarda artması ile birlikte ülkemizde süstaşı sektöründe dikkate değer gelişmeler meydana gelmiştir. Süstaşları temelde çeşitli sınıflandırmalara tabi tutulsa da günümüz koşullarında ana sınıflandırma biçimi olarak değersel (ekonomik) sınıflandırma olarak değerli ve yarı değerli olarak iki başlık altında sınıflandırılmaktadır. Ancak bu sınıflandırmayı birbirinden ayıran kesin sınırlar mevcut değildir. Süstaşları madenciliği 3213 Maden kanununda tanımlanmış olmasına rağmen, çoğu zaman izinsiz/kaçakçılık yöntem(ler)i ile yapılmaktadır. Bilgisiz, izinsiz ve yetkisiz kişiler tarafından toplanan örnek yurtiçi ve yurtdışı pazarlarda değerinin çok altında ve kayıt dışı bir şekilde satılmaktadır. Nadir bulunuşları ve yüksek ekonomik değerleri sonucunda korunmalarının da oldukça zorlaştığı görünmektedir. Süstaşlarına artan talep süstaşlarının tanınmasına ve mevcutlarında daha yüksek kapasite ile üretilmesine neden olmaktadır. Bu doğrultuda sürdürülebilirlik açısından eğitimli ve yetkili personelin ihtiyacı kuşkusuz artmaktadır. Kayıtsız ve kaçak yapılan üretimlerle nadir ve düzensiz olarak oluşan maden yatakları talan edilmekte, var olan süstaşı damarları acemi ve günlük kazanç hırsı ile telafisi mümkün olmayan zararlar görmektedir. Süstaşı sektörüne en büyük zararlardan birini ise kulaktan dolma, abartılı fiyatlandırmalar vermektedir. Haber/magazin programlarında ve/veya youtube, instagram gibi sosyal mecralarla birlikte, ilgi çekme, izlenme artırma, beğeni kazanma amaçlı eğitimli/eğitimsiz kişiler tarafından yapılan talihsiz açıklamalar, süstaşı yataklarının önemli ölçüde zarar görmesine neden olmaktadır. Süstaşları sektöründe terminoloji de giderek sorun hale gelmektedir. İsimlendirme ve tanımlamaların gemolog/jeolog olmayan kişiler veya satıcılar tarafından yapılıyor oluşu yanlış/sahte isimlere sebep olmaktadır. Süstaşı yataklarının kayıp/kaçaklarını en alt düzeye indirerek sürdürülebilirlik içerisinde katma değer yaratarak bilgi odaklı üretime geçilmeli ve süstaşı sektörünün mümkün olan en büyük potansiyele ulaşabilmesi için ise mutlaka kuyumculuk sektörü ile birlikte sürdürülmesi gerekmektedir.trinfo:eu-repo/semantics/openAccessEkonomiKaçakçılıkSahtecilikKatma DeğerSüstaşıSüstaşı UzmanıGemolojiConference Object