Bağcı, MehmetSalur, Mustafa2025-05-112025-05-112025https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=P3dtmmHrq-mzEcmCLi1CqQoGjBWPnGAMqJyxR7ZRWuCZbhcwclWb1E-rvg2zTMjmhttps://hdl.handle.net/20.500.13091/10085Bu çalışma, kaymalı yatakların tasarımında kritik öneme sahip olan Stribeck Eğrisini deneysel olarak inceleyerek, farklı yağlayıcılar ve malzemelerle sürtünme katsayısı, hız ve yük ilişkilerini detaylı bir şekilde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında kullanılan yağlayıcılar, geleneksel madensel yağların (5W30 ve 15 w 40) yanı sıra, bitkisel yağların (soya, aspir, ay çekirdeği, zeytin ve mısır yağı) performansını değerlendirmek amacıyla karışımlar halinde test edilmiştir. Deneyler, Konya Teknik Üniversitesi bünyesinde bulunan PA Hilton Journal Friction Apparatus HFN 5 cihazı kullanılarak gerçekleştirilmiş ve RG-5 ile CuSn12 bronz yatak malzemeleri üzerinde sürtünme katsayısı ile hız-yük değişkenleri arasındaki ilişkiler Stribeck Eğrisi doğrultusunda analiz edilmiştir. Çalışmada, farklı hız (90, 150, 300, 450, 600, 750, 900, 1020, 1200, 1350 ve1500 dev/dk) ve yük (0, 20, 40 ve 60 N) aralıklarında sürtünme katsayıları ölçülmüş, yağlama koşulları detaylı bir şekilde değerlendirilmiş ve yağlama türlerinin enerji verimliliğine olan etkileri sorgulanmıştır. Elde edilen bulgular, bitkisel yağların endüstriyel uygulamalarda alternatif bir yağlayıcı olarak kullanılabileceğini ve karışımların sürtünme katsayısı üzerindeki etkilerinin madensel yağlarla kıyaslandığında belirli avantajlar sağladığını göstermiştir. Sonuç olarak, bu çalışma, enerji verimliliği ve performans optimizasyonu açısından kaymalı yatak tasarımlarına önemli bir katkı sağlamaktadır.This study aims to experimentally examine the Stribeck Curve, which is critically important in the design of journal bearings, by analyzing in detail the relationships between the coefficient of friction, speed, and load using different lubricants and materials. The lubricants used in the study include conventional mineral oils (5W-30 and 15W-40) as well as vegetable oils (soybean, safflower, sunflower, olive, and corn oils), which were tested in blended forms to evaluate their performance. The experiments were conducted using the PA Hilton Journal Friction Apparatus HFN 5 available at Konya Technical University. The relationships between the coefficient of friction and speed-load variables were analyzed on RG-5 and CuSn12 bronze bearing materials in accordance with the Stribeck Curve. Friction coefficients were measured at various speeds (90, 150, 300, 450, 600, 750, 900, 1020, 1200, 1350, and 1500 rpm) and loads (0, 20, 40, and 60 N). The lubrication conditions were thoroughly evaluated, and the effects of lubrication types on energy efficiency were investigated. The findings showed that vegetable oils could be used as alternative lubricants in industrial applications, and the effects of blends on the coefficient of friction provided certain advantages when compared to mineral oils. Consequently, this study makes a significant contribution to the design of journal bearings in terms of energy efficiency and performance optimization.trMakine MühendisliğiHidrodinamik YağlamaKaymalı YatakMechanical EngineeringHydrodynamic LubricationSlide BearingMaster Thesis