Yıldız, MustafaTek, Simge2026-04-102026-04-102026https://hdl.handle.net/20.500.13091/13178https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=KOgdn9H3uVnWeb15j2W4h_0yNJS1Fq7GZ5kSJ0GEbUElizPP2JLuNVWeommk-Lw1Tez çalışmasında, yumuşak killi zeminlerin iyileştirilmesinde kireç kolonu yönteminin etkinliği deneysel olarak araştırılmıştır. Çalışmada, kireç, kireç–kum ve kireç–çimento katkılı kolonların, farklı kür süreleri ve kolona olan uzaklığa bağlı olarak zemin mukavemeti ve taşıma gücü üzerindeki etkileri karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bu kapsamda, laboratuvar ortamında model deney kabında konsolide edilen killi zemin içerisine kireç, kireç–kum ve kireç–çimento kolonları uygulanmıştır. Deneylerde 7 ve 15 günlük kür süreleri dikkate alınmış; kolon merkezinden 2D ve 3D uzaklıklardaki zemin mukavemeti incelenmiştir. İyileştirme performansının belirlenmesi amacıyla plaka yükleme deneyi, serbest basınç deneyi ve Vane deneyi yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar, kireç kolonu uygulamasının killi zeminin kayma dayanımını ve taşıma kapasitesini önemli ölçüde artırdığını göstermiştir. Kireç kolonsuz zeminde ölçülen serbest basınç dayanımı yaklaşık 22 kPa iken, 15 günlük kür süresine sahip kireç kolonlu numunelerde bu değer 130 kPa'ın üzerine çıkmıştır. Kolon merkezine daha yakın bölgelerde elde edilen dayanımın daha uzak bölgelere kıyasla belirgin şekilde yüksek olduğu gözlenmiştir. Kür süresinin artmasıyla birlikte tüm kolon türlerinde mukavemet değerlerinde artış meydana gelmiş, ancak bu artışın katkı türüne bağlı olarak farklı oranlarda gerçekleştiği belirlenmiştir. Kireç–kum kolonlarının, özellikle 15 günlük kür süresinde, homojen ve dengeli bir dayanım artışı sağladığı; kireç–çimento kolonlarının ise kolon çevresine yakın bölgelerde yüksek dayanım artışları oluşturmasına rağmen mesafe arttıkça mukavemette bir azalma olduğu tespit edilmiştir. Vane ve plaka yükleme deneyleri sonuçları da bu bulguları desteklemiştir. Kireç kolonu yönteminin yumuşak killi zeminlerin iyileştirilmesinde etkili ve uygulanabilir bir yöntem olduğu; katkı türü, kür süresi ve kolon aralığının iyileştirme performansı üzerinde belirleyici parametreler olduğu ortaya konmuştur.In this thesis study, the effectiveness of the lime column method in improving soft clay soils was experimentally investigated. In this study, the effects of lime, lime-sand, and lime-cement additive columns on soil strength and bearing capacity were comparatively evaluated, depending on different curing times and distance from the column. Within this scope, lime, lime-sand, and lime-cement columns were applied to clay soil consolidated in a model test container in a laboratory environment. Curing periods of 7 and 15 days were considered in the experiments; soil strength at 2D and 3D distances from the column center was examined. Plate loading tests, unconfined compression tests, and Vane tests were performed to determine the improvement performance. The results obtained showed that the application of lime columns significantly increased the shear strength and bearing capacity of the clay soil. While the measured unconfined compressive strength in the soil without lime columns was approximately 22 kPa, this value exceeded 130 kPa in the samples with lime columns with a 15-day curing period. It was observed that the strength obtained in regions closer to the center of the column was significantly higher than in more distant regions. With increasing curing time, an increase in strength values occurred in all column types; however, it was determined that this increase occurred at different rates depending on the type of additive. It was found that lime-sand columns provided a homogeneous and balanced increase in strength, especially during the 15-day curing period, while lime-cement columns experienced a loss of performance as the distance increased, despite creating high strength increases in areas close to the column perimeter. The results of Vane and plate loading tests also supported these findings. In conclusion, the lime column method was found to be an effective and applicable method for improving soft clay soils; the type of additive, curing period, and column spacing were identified as decisive parameters affecting the improvement performance.trİnşaat MühendisliğiCivil EngineeringMaster Thesis